Uitleg Kp index noorderlicht

Het noorderlicht is een van de mooiste wonderen van de natuur. Achter de mythische verschijning gaat een natuurkundig fenomeen schuil dat slechts weinig mensen begrijpen. Wetenschappers doen hun best om het noorderlicht te voorspellen aan de hand van verschillende indicators. Een daarvan is de Kp index. Waar de G scale de zonneactiviteit weergeeft is de Kp index een waardering van de mate van verstoring in het magnetisch veld van de aarde.

noorderlicht zonnestorm kp index

Wat is de Kp index?

Is de Kp index noorderlicht voorspellend? De Kp index is echter feitelijk een tabel waarin een voorspelling voor de eerstkomende 3 uur wordt gedaan over de mate van activiteit in het geomagnetisch veld. Deze voorspelling wordt gedaan aan de hand van data die de voorbije 24 uur gemeten zijn. Eenvoudig gesteld wordt het magnetisch veld rondom de aarde continu belaagd door deeltjes en straling vanuit de ruimte. Met name de zon is een grote belager. Veel van die invloeden worden afgebogen of gefilterd. Is er echter hevige impact zoals bij een zonnestorm dan raakt het aardsmagnetisch veld verstoord. Zoals we beschrijven in het artikel over het ontstaan van het noorderlicht: door de zon uitgestoten elektrische deeltjes bereiken dan de aardse atmosfeer en botsen met gassen die zich daar bevinden. Volgens het ‘neon licht’ principe ontstaan daar, afhankelijk van het soort gas en de hoogte van de botsing, de kleuren die de aurora borealis vormen. De mate van die activiteit in het geomagnetisch veld is wat de wetenschap in de Kp index tot uitdrukking brengt. Aangezien verstoring van het magnetisch veld vereist is voor noorderlicht is de index dus ook een manier om af te leiden welke poollicht activiteit men kan verwachten.

Indeling en voorlopige Kp index

De Kp index, en ook de voorlopige variant, gaan van 0 tot 9. 0 staat voor nauwelijks activiteit, 9 voor extreme activiteit (zoals bij extreme zonnestormen). Anders dan de naam doet vermoeden is de voorlopige Kp index geen voorlopige voorspelling in afwachting van definitieve bevestiging. De voorlopige Kp index is een directe weergave van de geschatte activiteit op basis van verzamelde data in de voorbije 3 uur. Uiteindelijk volgt na 24 uur de definitieve Kp index. Daar op kan vervolgens een verwachting voor de komende dag worden gebaseerd.

Relatie noorderlicht Kp index